Đức bất phối vị, tất hữu tai ương
Nguyên văn trong “Chu Tử trị gia cách ngôn” là: “Luân thường quai suyễn, lập kiến tiêu vong. Đức bất phối vị, tất hữu tai ương”, nghĩa là, làm trái với luân thường đạo lý thì sẽ nhanh chóng nhìn thấy sự tiêu vong; đức chẳng tương xứng với địa vị của mình thì chắc chắn sẽ có tai ương.
Tất cả tài sản, trí tuệ, và mọi thứ của chúng ta, tổ tiên dùng một chữ để đại diện, gọi là “vật”. Và chỉ có đức dày mới có thể gánh vác được vạn vật. “Dày” ở đây có nghĩa là sâu dày, còn “đức” là làm việc, sống, và đối nhân xử thế theo quy luật tự nhiên. “Gánh vác” là chịu đựng, còn “vật” chính là phúc báo mà chúng ta nói đến.
Ngược lại, có câu nói là “Đức không xứng với vị”. “Vị” chính là đãi ngộ, phúc báo của chúng ta; còn “Đức không xứng với vị” nghĩa là, đức hạnh của chúng ta không xứng đáng với phúc báo mà chúng ta nhận được. Ví dụ như thế này, có một cái bàn có thể chịu được trọng lượng 10 cân, nhưng lại cố tình đặt lên nó 15 cân, 20 cân, thậm chí 50 cân. Thì cái bàn sẽ như thế nào? Nó sẽ bắt đầu rung lắc, bắt đầu biến dạng, xuất hiện những dấu hiệu trước khi sụp đổ và cuối cùng là sụp đổ hoàn toàn.
Tiền bạc, quyền lực, danh vọng đều là phúc báo của bản thân (ảnh: Pinterest)
Cũng như vậy, tiền bạc, quyền lực, danh vọng đều là phúc báo của mình, và chúng đều là những thứ áp bức bản thân. Bạn có thể gánh vác được không? Dựa vào đâu để gánh vác? Đó chính là dựa vào đức hạnh phù hợp với quy luật vạn vật.
Người xưa có câu: “Quân tử ái tài, thủ chi hữu đạo”, nghĩa là, người quân tử yêu tiền bạc, nhưng phải lấy nó một cách đúng đắn. Cái “đạo” này rất quan trọng. Ngày nay, mọi người điên cuồng chạy theo danh lợi; vì để nổi tiếng mà không tiếc bất cứ giá nào, vì để kiếm tiền mà không ngại dùng mọi thủ đoạn.
Chúng ta hàng ngày đều nhìn thấy xe Mercedes đẹp, biệt thự sang trọng, thấy người khác làm quan lớn, rồi nghĩ rằng mình nhất định phải kiếm được tiền như thế. Mọi người đều nghĩ như vậy mà hoàn toàn không hiểu đạo lý trong đó. Nếu chúng ta không có đức hạnh mà lại muốn hưởng thụ quá mức, thì đó là tiêu hao phúc báo của mình, làm tổn hại phúc của mình. Kết quả sẽ ra sao? Đó chính là, làm trái với luân thường đạo lý thì sẽ nhanh chóng nhìn thấy sự tiêu vong; đức chẳng tương xứng với địa vị của mình thì chắc chắn sẽ có tai ương.
Trân trọng phúc đừng làm tổn hại phúc, không có phúc đừng hưởng thụ quá mứcNgày nay nhiều bạn trẻ không cần biết mình đang ở hoàn cảnh nào mà luôn muốn có những thứ tốt nhất. Nhưng ai đã dạy những đứa trẻ như vậy? Đó chính là truyền hình dạy, xã hội dạy, cha mẹ, thầy cô cũng dạy, cũng khuyến khích sự ganh đua. Chắc hẳn nhiều người đã từng thấy, có những bậc cha mẹ đã động viên con trẻ rằng: “Ngày mai mẹ mua cho con cái tốt hơn để vượt qua bạn kia”. Thực ra, đó là cách dạy hoàn toàn sai lầm. Cách yêu thương con cái hiện nay hoàn toàn đi ngược lại với tri thức và lẽ thường. Khi bạn càng nuông chiều con trẻ, trẻ càng dễ ốm đau, dễ gặp tai họa, dễ chết yểu. Tại sao ngày nay nhiều người lại qua đời khi còn rất trẻ? Tại sao nhiều người hơn ba mươi tuổi lại đột ngột mắc bệnh?
Đó là vì phúc báo của họ đã tiêu hao quá nhanh. Các cụ ngày xưa thường nói “giảm phúc, giảm thọ” là có lý; bởi vì, tuổi thọ và phúc báo đều là năng lượng, bản thân con người cũng chính là một thể năng lượng. Khi hiểu được đạo lý này, bạn sẽ biết rằng cần có đức dày để gánh vác vạn vật, thì mới dám hưởng thụ.
Trân trọng phúc đừng làm tổn hại phúc, không có phúc đừng hưởng thụ quá mức (ảnh: Pinterest)
Thích cho đi, sẽ ngày càng nhiều phúc báo.
Thích biết ơn, mọi việc sẽ ngày càng thuận lợi.
Thích giúp đỡ người khác, sẽ ngày càng nhiều quý nhân.
Thích than phiền, sẽ ngày càng nhiều phiền não.
Thích hài lòng, sẽ ngày càng nhiều niềm vui.
Thích trốn tránh, sẽ ngày càng nhiều thất bại.
Thích chia sẻ, sẽ ngày càng nhiều bạn bè.
Thích giận dữ, sẽ ngày càng nhiều bệnh tật.
Thích lợi dụng, sẽ ngày càng nghèo khó.
Thích bố thí tiền của, sẽ ngày càng giàu sang.
Bảo Châu biên dịch
Nguồn: Secretchina (Gia Huệ)
