Buông một mối hận - Lòng nhẹ bằng 10 năm không bệnh

Cho đến một buổi sáng, khi thấy đứa cháu nhỏ bị bạn giành mất đồ chơi, nó khóc òa lên nức nở. Nhưng chỉ năm phút sau, khi đứa bạn kia chìa ra một viên kẹo làm hòa, nó đã ngay lập tức quên hết, lại bá vai bá cổ cười nói vui vẻ. Khoảnh khắc ấy, mình bỗng thấy lòng chùng xuống. Một đứa trẻ có thể dễ dàng buông bỏ như vậy, tại sao người lớn chúng ta lại phức tạp đến thế? Tại sao chúng ta lại tự đày ải mình trong những cảm xúc tiêu cực lâu đến vậy?

—-

Tôi ngồi bên khung cửa sổ, nhìn những giọt nước xiên xéo đập vào tấm kính, nghe tiếng lộp độp trên mái tôn nhà bên. Mùi đất ẩm và mùi của ký ức bỗng đâu ùa về, đậm đặc như ly cà phê đen không đường người ta vẫn hay pha ở mấy quán cóc. Và trong cái không gian đặc quánh ấy, có một chuyện cũ, một người cũ, một nỗi hận cũ lại len lỏi tìm về, như một thói quen chẳng mời mà đến.

Nó giống như một cái gai vô hình nằm sâu trong lồng ngực. Ngày thường bận rộn, người ta quên bẵng đi sự tồn tại của nó. Nhưng những lúc một mình, những lúc lòng yếu mềm, cái gai ấy lại nhói lên, âm ỉ, dai dẳng. 

Mình đã từng nghĩ, thù hận là một thứ vũ khí. Giữ nó trong lòng là cách để mình không quên, là cách để trừng phạt kẻ đã làm mình tổn thương. Mình đã tin rằng, sự căm ghét của mình sẽ như một đám mây đen ám lấy cuộc đời họ, khiến họ chẳng thể nào vui vẻ.

Thế là mình cứ giữ. Mình giữ nó qua bao mùa mưa nắng. Mình ôm khư khư cái cục đá oán hờn ấy trong tim, mang nó đi khắp nơi, từ những bữa cơm vui vẻ với bạn bè cho đến những đêm dài trằn trọc mất ngủ. Cái cục đá ấy nặng lắm. Nó làm nụ cười của mình gượng gạo, làm ánh mắt mình thỉnh thoảng lại đượm một nét buồn xa xăm mà chính mình cũng không nhận ra. 

Nó khiến mình trở nên đa nghi, khó mở lòng. Mỗi khi có ai đó đối xử tốt với mình, một phần trong mình lại tự động dựng lên một hàng rào phòng thủ, sợ hãi rằng rồi mình sẽ lại bị tổn thương một lần nữa.

Mình đã sống như một bệnh nhân mang trong người một căn bệnh mãn tính. Căn bệnh ấy không có tên, không thể khám ra bằng máy móc, nhưng nó bào mòn sức khỏe tinh thần của mình từng ngày. Nó khiến mình mệt mỏi. Mệt mỏi vì phải diễn đi diễn lại cuốn phim cũ trong đầu, với những lời nói, những hành động đã khắc sâu như vết dao. Mệt mỏi vì phải cố tỏ ra mạnh mẽ, trong khi bên trong thì vụn vỡ. Mệt mỏi vì cứ phải gồng mình lên để ghét một người, một việc vốn dĩ đã thuộc về quá khứ.

Nhưng mình nhận ra, thời gian chỉ có tác dụng khi người ta cho phép nó làm công việc của mình. Còn nếu mình cứ khư khư giữ chặt nỗi đau, thì dù mười năm hay hai mươi năm trôi qua, vết thương vẫn sẽ còn đó, mưng mủ và nhức nhối. 

Kẻ mà mình căm hận, có lẽ họ đã quên từ lâu. Họ vẫn sống cuộc đời của họ, vẫn vui, vẫn buồn với những mối bận tâm của riêng họ. Chỉ có mình, là người duy nhất còn bị giam cầm trong nhà tù của quá khứ, với cai ngục là chính sự oán hận của bản thân. Mình tự đầu độc mình mỗi ngày bằng một liều thuốc độc mang tên “thù hận”, rồi lại mong người khác quằn quại. Thật là một sự mê muội đến đáng thương.

Cho đến một buổi sáng, khi thấy đứa cháu nhỏ bị bạn giành mất đồ chơi, nó khóc òa lên nức nở. Nhưng chỉ năm phút sau, khi đứa bạn kia chìa ra một viên kẹo làm hòa, nó đã ngay lập tức quên hết, lại bá vai bá cổ cười nói vui vẻ. Khoảnh khắc ấy, mình bỗng thấy lòng chùng xuống. Một đứa trẻ có thể dễ dàng buông bỏ như vậy, tại sao người lớn chúng ta lại phức tạp đến thế? Tại sao chúng ta lại tự đày ải mình trong những cảm xúc tiêu cực lâu đến vậy?

Và rồi mình hiểu ra, tha thứ không phải là một món quà dành cho người khác. Tha thứ là một món quà mình dành cho chính bản thân mình. Buông bỏ không có nghĩa là mình yếu đuối, không có nghĩa là mình thừa nhận họ đã đúng. 

Buông bỏ có nghĩa là mình đủ mạnh mẽ để nói rằng: “Chuyện đó đã đủ rồi. Tôi sẽ không để nó tiếp tục làm hoen ố cuộc sống của tôi nữa. Tôi chọn bình yên cho tâm hồn tôi”.

Cái quyết định buông xuống ấy không phải là một tiếng nổ vang trời. Nó chỉ là một cái thở phào thật nhẹ, thật sâu, sau rất nhiều năm nín thở. Cái cục đá trong ngực không biến mất ngay lập tức, nhưng nó bỗng nhẹ bẫng đi, như thể được làm bằng xốp chứ không phải bằng đá granite nữa. Cuốn phim cũ trong đầu không còn tự động phát lại. Cái gai vô hình cũng thôi không còn nhức nhối.

Lần đầu tiên sau nhiều năm, mình nghĩ về người đó mà lòng không còn gợn sóng. Không còn căm ghét, nhưng cũng chẳng phải yêu thương. Chỉ là một sự bình thản, như nhìn một người xa lạ đi lướt qua trên phố. Mình nhận ra, khoảnh khắc mình thực sự buông bỏ mối hận ấy, là khoảnh khắc mình trao cho bản thân quyền được sống một cách trọn vẹn ở hiện tại.

Mưa đã tạnh. Nắng hắt xiên qua khung cửa sổ, trong veo. Tôi thấy lòng mình cũng trong như vậy. 

Hóa ra câu nói của người xưa thật chẳng sai chút nào. Có những thứ bệnh tật trên thân thể, uống thuốc mười năm có khi chẳng khỏi. Nhưng có một thứ bệnh trong tâm hồn, chỉ cần một lần can đảm buông tay, lòng bỗng nhẹ bẫng, khỏe khoắn như cả chục năm trời chưa từng đau ốm. Đó là một sự thật bình dị mà có lẽ phải đi qua những ngày tháng nặng nề nhất của cảm xúc, người ta mới có thể thấm thía được.

Nguyên Tác An Hậu